De komende dagen vieren we in Limburg uitgebreid Vastelaovend. Maar wat vieren we eigenlijk ? Op Internet is veel informatie terug te vinden. Hieronder een overzicht.
Feesten met de vergelijkbare feestrituelen als bij Vastelaovend werden al in de Oudheid gevierd : in het oude Babylon, in Mesopotamie, bij de Egyptenaren, Grieken, Romeinen en Germanen. Met vermommingen, tijdelijke opheffing van de sociale ongelijkheid, het instellen van een korte periode van chaos en uit het volk aangestelde schertsvorsten.
Over de oorsprong van het huidige Carnaval zijn er twee visies.
Visie 1 – als vruchtbaarheidsfeest :
De eerste visie meent dat het carnaval ontstaan is uit het heidense vruchtbaarheidsritueel, waarin koning winter verdreven moest worden. In de Middeleeuwen zou de katholieke kerk dit feest hebben overgenomen en opgenomen op de kerkelijke kalender.
Visie 2 – als voorbereiding op de vastenperiode :
Volgens de tweede visie zou de katholieke kerk in de Middeleeuwen het feest zelf hebben ingesteld om de drempel naar de 40-daagse vastenperiode voor Pasen te verlagen. Door het carnavalsfeest zou een afkeuring opgewekt worden van een leven met een puur aards karakter. Door de gewone mensen enkele dagen heel concreet en aanschouwelijk te tonen en te laten ervaren wat het betekent als de duivel, heksen, narren, de anti-christ en het eigenzinnige in de mens regeren.
Het woord Carnaval :
Over de oorsprong van het woord Carnaval bestaan er ook een aantal meningen.
De ene mening leidt het woord af van het Latijnse carne vale, wat vlees vaarwel betekent en dus gelinkt kan worden aan visie 2 van het ontstaan van Carnaval.
De tweede mening veronderstelt een afleiding van de Latijnse woorden carrus navalis : een scheepswagen die in de vastenavondtijd door de straten werd getrokken met aan boord vermomde vierders.
Rijnlands carnaval :
De Vastelaovend zoals die in Limburg gevierd wordt is gebaseerd op de Rijnlandse carnaval met Keulen als bakermat. In 1823 werd er de eerste carnavalsoptocht gehouden met als hoogtepunt ‘Held Karneval’ op een wagen. ‘Held Karneval’ was een parodie op de overheersers van Keulen, de Pruisen. Het Pruisisch militarisme werd op de hak genomen. De carnavalsgroet is bijvoorbeeld een verbasterde militaire groet. Ook de militaire kleding is herkenbaar in de kleding en steek van de prinsen en Raad van Elf. De Pruisische lintjesregen komt ook weer terug in de ordes die door de huidige Limburgse carnavalsverenigingen vergeven worden.
Daarnaast zijn nog meer dingen overgenomen vanuit het Keulse carnaval : de auwwieverbal, de buuttereedner, zittingen, optochten, het dansmarietje, de Raad van Elf, verklede mensen.
Maar het maakt eigenlijk niet uit waar Vastelaovend vandaan komt, het gaat om het feest, de sjpas en de joeksigheid. Veul plezier. Vasteloavend saame !
Bronnen : Meertens Instituut, Website van Dun Glaozigen Errepul, Het Veldeke Jaarboek 2009 – Verhaal over carnaval door Kitty Jansen-Rompen, Wikipedia : http://li.wikipedia.org/wiki/Carnaval
© 2010-2011 Vastelaovend in Limburg Customized by Simply Effective
